Esbabı Harik

Esrarkeşler, dalganın en tatlı yerine gelmişlerdi. İçlerinden biri duvarda asılı bağlamayı indirip çalmaya başladı ve sonra hep bir ağızdan şu şarkıyı tutturdular:Bizim elde mor sümbüllü bağlar var. Anasından ayrı kalmış ağlar var. Ben gidemem aramızda dağlar varÜçüncü mısra terennüm olunurken ocak başında yeni bir nargile doldurmakla meşgul olan karayağız, cılız, gözleri çekik, göğsü bağrı açık delikanlı sordu:- Ne dağları var?Ötekiler sustular. Bir müddet dalgın dalgın birbirinin yüzüne bakıştılar. Sonra biri atıldı:- Öyle ya, ne dağları var? Keşiş Dağı mı, Elek Dağı mı, Istıranca mı, yoksa Himalaya mı?- **Şehremini civarındaki bu esrarkeş kahvesinin yarım saat kadar ilerisindeki tarlaların arasından bir deve katarı geçiyordu, ağır ağır, birbiri ardınca yürüyen hayvanların manzarası uzaktan sıradağları andırıyordu., aralarındaki dağ mübahasesi esnasında esrarkeşlerden birinin gözüne bu develer ilişince ötekilere dedi ki:- Himalaya dağlarına benziyor.Sonra eliyle develeri göstererek:- İsterseniz siz de bakın!Hepsi birden baktılar ve birkaçı onu tasdik ettiler.- Evet, Himalaya dağları olsa gerek.- Lâkin dağlar yürüyorlar galiba.. Yoksa bana mı öyle geliyor?- Dağ yürür mü ulan, kendine gel!- Yürüyor, yahu, baksana.. Dikkat et, işte şimdi şu top ağacın hizasındalar, bak, bir dakika sonra nereye gelecekler?Dalgacılar, develeri göz hapsine alarak tartışmalarına devam ettiler:- Evet bize doğru geliyorlar.- Yahu, ayıp be, koskoca Himalaya dağları bizim ayağımıza gelsin, bu yakışık almaz bir iş olur. Kalkın istikbal edelim!- Lâkin bak, bak şu ortadaki tepe, amma da yüksek ha! Mutlaka mektepte iken okuduğumuz **Averisangar** Tepesi orası olmalı!- Ta kendisi birader.. Ben bir tarihte oraya çıkmıştım, tanıdım...- Haydi yine çıkalım!- Haydi, kalkın..- Dur, acele etme, o yol kayalıktır, çıkamayız, sağdan yürü! Bak dikkat et, önünde uçurum var.- Lâkin birader, yükseldikçe hava serinliyor.- Daha dur bakalım, ne gördünüz? Eğer tepeye çıkarsak donarız. Yukarıda tam iki arşın kar vardır.- Doğru, soğuğu ta buralara geliyor!- Bakın karları görüyor musunuz?- Ooo.. kânunusanide miyiz yahu, donacağız! Biraz çalı çırpı toplayıp ateş yakalım!- Haydi, durmayın, kar, fırtına ziyadeleşiyor. Geriye dönsek daha iyi değil mi?- Hele biraz ateş yakıp ısınalım, dinlenelim sonra döneriz.- **Esrarkeşler, kendilerini Himalaya dağlarının tepesinde kar tipileri içinde donuyor farz ederek kahvenin pikeleri altındaki tahta kırıntılarını toplayıp ateş verirler. İki dakika sonra kahvenin içini alev ve duman kaplar ve sonra şu muhavere başlar:- Yahu bu ne duman, bu ne ateş?- Gel kebaba, gel kebaba!- Ne kebabına?- Ciğer kebabına..- Yanıyor muyuz, ne oluyoruz çocuklar?- Ne yapacağız?- Kaçalım!Hepsi birden kendilerini kapıdan dışarıya dar attılar. Ve ertesi gün gazeteler yangını şöyle tasvir ettiler:Şehremini civarında (...) mahallesinde Arap İsmail’in kahvesinde kimse bulunmadığı bir sırada mangaldan ateş sıçrayarak yangın meydana gelmiş ve etrafa sıçrayarak on beş hane, iki dükkân ve bir mektebin yanmasına sebep olmuştur. Esbab-ı harik hakkında zabıtaca tahkikat yapılmaktadır